DAV Class 7 Sanskrit Chapter 1 solutions
DAV Class 7 Sanskrit Book Solutions Chapter 1 बुद्धिः एव अस्माकं बलम् – “बुद्धिः एव अस्माकं बलम्” के सभी प्रश्नों के उत्तर नीचे दिए गए हैं. छात्र आसानी से यहाँ से अपनी DAV Class 7 Sanskrit Book Solutions Chapter wise प्राप्त कर सकते हैं. और अपने संस्कृत की परीक्षा को पूरा कर सकते हैं.
DAV Class 7 Sanskrit Chapter 1: बुद्धिः एव अस्माकं बलम्
1. पाठं पठित्वा वदन्तु लिखन्तु च ‘आम्’ अथवा ‘नहि’
| क्रमांक | प्रश्न | उत्तर |
|---|---|---|
| 1 | सिंह: वनस्य राजा आसीत्। | आम् |
| 2 | पशवः सिहात् भीताः न आसन्। | नहि |
| 3 | सिंह: पशून् मारयति स्म। | आम् |
| 4 | सिह: बुभुक्षितः न आसीत्। | नहि |
| 5 | गुहायाः स्वामी एक: शृगाल: आसीत्। | आम् |
| 6 | शृगाल: मार्ग सिहस्य चरण-चिह्नम् न अपश्यत्। | नहि |
2. उचितपदेन रिक्तस्थान पूरयन्तु
| क्रमांक | वाक्य | उत्तर |
|---|---|---|
| 1 | ________ पशून् मारयति। | सिंहः |
| 2 | _______ बलवान् आसीत्। | सिंहः |
| 3 | ________ भीताः आसन्। | पशवः |
| 4 | _______ बुभुक्षितः आसीत्। | सिंहः |
| 5 | ______ बुद्धिमान् आसीत्। | शृगालः |
3. विशेषणं विशेष्येण सह योजयन्तु
| विशेषण | विशेष्य |
|---|---|
| भीताः | पशवः |
| बुद्धिमान् | शृगालः |
| बलवान् | सिंहः |
| न्यूनतरा | संख्या |
| एकाम् | गुहाम् |
4. एकपदेन उत्तराणि
| प्रश्न | उत्तर |
|---|---|
| क: वनस्य राजा आसीत्? | सिंहः |
| पशवः कस्मात् भीताः आसन्? | सिंहात् |
| सिह: कान् मारयति स्म? | पशून् |
| पशवः कुत्र वसन्ति स्म? | गुहासु |
| क: बुभुक्षितः आसीत्? | सिंहः |
5. पूर्णवाक्येन उत्तराणि
| प्रश्न | उत्तर |
|---|---|
| पशूनाम् संख्या न्यूनतरा अभवत्। | पशूनाम् संख्या न्यूनतरा अभवत्। |
| शृगाल: मार्गे सिंहस्य चरण-चिह्नानि अपश्यत्। | शृगाल: मार्गे सिंहस्य चरण-चिह्नानि अपश्यत्। |
| गुहायाः समीपं गत्वा शृगालः अवदत्–‘अयि गुहे! अहम् आगच्छम्, प्रतिदिनम् इव कथय–सर्वत्र कुशलम् अस्ति न वा?’ | गुहायाः समीपं गत्वा शृगालः अवदत्–‘अयि गुहे! अहम् आगच्छम्, प्रतिदिनम् इव कथय–सर्वत्र कुशलम् अस्ति न वा?’ |
| सत्यं ज्ञात्वा शृगालः तत्क्षणम् एव अधावत्। | सत्यं ज्ञात्वा शृगालः तत्क्षणम् एव अधावत्। |
| सिंह: पश्चात्तापम् अकरोत्। | सिंह: पश्चात्तापम् अकरोत्। |
6. प्रश्ननिर्माण
| वाक्य | प्रश्न |
|---|---|
| क: बलवान् आसीत्? | क: बलवान् आसीत्? |
| पशवः कस्मात् भीताः आसन्? | पशवः कस्मात् भीताः आसन्? |
| के गुहासु वसन्ति स्म? | के गुहासु वसन्ति स्म? |
| क: गुहायाः समीपम् आगच्छत्? | क: गुहायाः समीपम् आगच्छत्? |
| केषाम् संख्या न्यूनतरा अभवत्? | केषाम् संख्या न्यूनतरा अभवत्? |
| क: उच्चैः अवदत्? | क: उच्चैः अवदत्? |
7. कथाक्रम (Story Order)
| क्रम | वाक्य |
|---|---|
| 1 | सिंहः वनस्य राजा आसीत्। |
| 2 | सिंहः पशून् मारयति स्म। |
| 3 | भीताः पशवः गुहासु वसन्ति स्म। |
| 4 | एकदा सिंहः बुभुक्षितः आसीत्। |
| 5 | सः गुहायाः समीपम् आगच्छत्। |
8. मूल्यात्मक प्रश्न
| प्रश्न | उत्तर |
|---|---|
| शृगालः स्वप्राणान् सिंहात् कथं अरक्षत्–बलस्य प्रयोगं कृत्वा, बुद्धेः प्रयोगं कृत्वा अथवा मित्राणाम् सहायतया? | शृगालः बुद्धेः प्रयोगं कृत्वा सिंहात् स्वप्राणान् अरक्षत्। सिंहः बलवान् आसीत्, किन्तु शृगालः बुद्धिमान् आसीत्। अतः बुद्धिः एव अस्माकं बलम्। |
9. गतिविधि
| प्रश्न | उत्तर |
|---|---|
| ‘बुद्धिः एव उत्तमा’ विषय पर एक अन्य कथा लिखिए। | एकदा वने एकः सिंहः आसीत्। सः प्रतिदिनं पशून् मारयति स्म। एकः शशकः बुद्ध्या सिंहं कूपे पतितम् अकरोत्। अतः कथितम्—बुद्धिः एव बलात् उत्तमा। |
10. व्याकरणम्
| वाक्य | उत्तर |
|---|---|
| सिंहः ______ गर्जति। | गर्जति |
| वयम् _______ (लिखामः) | लिखामः |
| तौ कौ _______ (स्तः) | स्तः |
| लते ________ (नमतः) | नमतः |
| छात्रौ ________ (लिखतः) | लिखतः |
| युवाम् _________ (पश्यथः) | पश्य |